Sa zgjat 1 gram shafran në përdorim të përditshëm?

Një gram shafran zgjat rreth 50–60 ditë nëse pi një filxhan çaj në ditë, pra afër dy muaj. Llogaria është e thjeshtë: 1 gram ka 150–200 fije, një filxhan merr 3–4 fije, dhe kjo jep 50–60 filxhanë. Me çmimin 15 € për gram, një filxhan të kushton rreth 0,27 €; transporti është 2 € dhe shtohet te totali. Për dy persona i njëjti gram zgjat rreth një muaj.

Llogaria, hap pas hapi

Numri që e nis gjithçka është pesha e një fijeje: 5–7 miligramë. Prandaj 1.000 miligramë, pra një gram, japin 150–200 fije, varësisht sa të gjata janë.

Pastaj vjen sasia për filxhan. Tri deri katër fije janë sasia e duhur; me më shumë çaji del i hidhur, jo më i mirë. Pjesëto dhe del kaq:

• 150 fije me nga 3 fije: 50 filxhanë
• 180 fije me nga 3–4 fije: rreth 55 filxhanë
• 200 fije me nga 4 fije: 50 filxhanë
• 200 fije me nga 3 fije: 66 filxhanë

Pra realisht 50–60 filxhanë, dhe kush ka dorë të lirë del më afër 50. Kjo është arsyeja pse 1 grami, që në dorë duket sa një lugë çaji, mban dy muaj në raft.

Sa zgjat sipas ritmit tënd

Kjo tabelë e zgjidh pyetjen për shumicën e rasteve. Numrat janë ditë, me 3–4 fije për filxhan.

Sa filxhanë në ditë	1 gram	2 gram	3 gram	5 gram
1 filxhan (një person)	50–60 ditë	100–120 ditë	150–180 ditë	250–300 ditë
2 filxhanë (person ose çift)	25–30 ditë	50–60 ditë	75–90 ditë	125–150 ditë
3 filxhanë (familje e vogël)	17–20 ditë	33–40 ditë	50–60 ditë	83–100 ditë
4 filxhanë (familje)	12–15 ditë	25–30 ditë	37–45 ditë	62–75 ditë

Vëre një gjë: 5 gramët, që kushtojnë 60 €, e mbajnë një person për rreth 10 muaj. Për shumicën e njerëzve kjo është shumë përpara, prandaj 2 ose 3 gram janë zgjedhja më e zakonshme.

Tri skenarë të vërtetë

Skenari i parë: një person, një filxhan në mbrëmje. Një gram të mban dy muaj dhe kosto ditore është 0,27 €. Nëse e provon për herë të parë, ky është vendimi më i lehtë: 17 € te dera, 15 € grami plus 2 € transporti, dhe e ke gjithë dimrin e parë për ta parë a të pëlqen.

Skenari i dytë: çifti. Nga një filxhan secili në mbrëmje janë 6–8 fije në ditë. Një gram mban rreth një muaj, pra 2 gram për 28 € mbulojnë dy muaj dhe dalin më lirë se dy blerje të veçanta.

Skenari i tretë: familja me gatim. Këtu nuk është vetëm çaji. Një tigan rizoto ose një ëmbëlsirë me shafran marrin rreth 10–15 fije, sa tre-katër filxhanë bashkë. Nëse gatuan me shafran dy herë në muaj dhe pini çaj çdo mbrëmje, 3 gram për 39 € janë masa e duhur për rreth dy muaj.

Çka e ndryshon llogarinë

Disa gjëra e shkurtojnë ose e zgjatin jetën e një grami:

1. Dora. Kush hedh 5–6 fije në vend të 3–4 e harxhon gramin gati përgjysmë më shpejt, pa fituar shije.
2. Gatimi. Recetat marrin shumëfishin e një filxhani. Nëse e përdor në kuzhinë, llogarite veç.
3. Ripërdorimi i fijeve. Fijet e përdorura një herë e japin edhe një çaj të dytë më të lehtë. Shiko a mund të ripërdoren fijet.
4. Mysafirët. Një mbrëmje me katër filxhanë e ha sasinë e katër ditëve.
5. Matja me sy. Pa peshore dhe pa numërim, njerëzit priren ta teprojnë. Numëroji fijet, është më e shpejtë sesa duket.

Kosto: çka do të thotë 0,27 € për filxhan

Ndaje 15 € me 55 filxhanë dhe del rreth 0,27 € për filxhan. Ky është numri që ia vlen të mbahet mend, sepse shafrani zë vend në kokë si "erëza më e shtrenjtë në botë", ndërsa në filxhan del një pije e përditshme me kosto krejt normale.

Për sasitë e tjera llogaria del edhe më e volitshme: 3 gram për 39 € janë 13 € për gram, dhe 5 gram për 60 € janë 12 € për gram. Për ata që e përdorin çdo ditë, dallimi mblidhet. Krahasimi i plotë i sasive dhe cilën ta zgjedhësh e kemi ndarë te sa shafran të blej.

A të prishet para se ta harxhosh?

Jo, nëse e mban si duhet. Shafrani i tharë nuk ka afat si qumështi; ai e humb aromën ngadalë, me vite, jo me javë.

Mbaje në enë të mbyllur mirë, larg dritës direkte, larg sobës dhe larg lagështisë. Mos e mbaj në frigorifer në enë të hapur, sepse aty merr lagështi sa herë e nxjerr. Për dy ose tre muaj, që është koha e një grami ose të dy gramëve, nuk ke pse mendosh fare për këtë.

Kjo është edhe arsyeja pse shumë njerëz e blejnë 3 gramin: nuk ka nxitim ta harxhojnë dhe nuk mbeten pa të në mes të dimrit.

Sa gram të porositësh, sipas kohës që do ta mbulosh

• Një muaj për një person: 1 gram, 15 €, dhe të mbetet edhe për javën e parë të muajit tjetër.
• Dy muaj për një person: 1 gram mjafton fiks.
• Dy muaj për një çift: 2 gram, 28 €.
• Dy muaj për familje që gatuan me shafran: 3 gram, 39 €.
• Gjysmë viti për një person: 3 gram, 39 €.
• Një vit për një person ose gjysmë viti për çift: 5 gram, 60 €.
• Për dyqan, restorant a pastiçeri: 10 gram 110 €, dhe mbi 20 gram bëhet çmim i posaçëm. Sasitë e mëdha llogariten veç.

Te secila porosi shtohen edhe 2 € transport, i njëjtë kudo në Kosovë.

Fakte të shpejta

• 1 gram shafran ka 150–200 fije dhe jep 50–60 filxhanë çaj.
• Një fije peshon 5–7 mg; për një filxhan duhen 3–4 fije.
• Me një filxhan në ditë, 1 grami zgjat 50–60 ditë; për dy persona rreth 25–30 ditë.
• Kosto për filxhan: rreth 0,27 € me çmimin 15 € për gram.
• Në gatim, një tigan rizoto a një ëmbëlsirë marrin rreth 10–15 fije.
• 3 gram për 39 € bien 13 € për gram; 5 gram për 60 € bien 12 € për gram.

Pyetje të shpeshta

Sa zgjat 1 gram shafran nëse pi një çaj çdo ditë?

Rreth 50–60 ditë, pra afër dy muaj. 1 grami ka 150–200 fije dhe një filxhan merr 3–4 fije.

Sa zgjat për dy persona?

Përgjysmë, pra 25–30 ditë. Për një çift që pi nga një filxhan çdo mbrëmje, 2 gram mbulojnë afërsisht dy muaj.

Sa kushton një filxhan?

Rreth 0,27 €. Një gram kushton 15 € dhe jep 50–60 filxhanë; transporti 2 € shtohet veç.

Sa gram të blej herën e parë?

Nëse je duke e provuar, 1 gram mjafton për dy muaj. Nëse e di se do ta pish rregullisht ose e përdor edhe në gatim, 3 gram dalin më lirë për gram.

A prishet shafrani para se ta harxhoj gramin?

Jo nëse e mban në enë të mbyllur, larg dritës dhe lagështisë. Në dy muaj nuk ka rrezik; aroma humbet ngadalë me vite, jo me javë.

Kur ta dish sa zgjat, vendimi bëhet i lehtë: numëro filxhanët që do t'i pish në dy muaj dhe merr aq gram. Shiko çmimet ose lexo si porositet, dhe kur të jesh gati, Porosit në Messenger. Dërgesa vjen brenda 24 orëve kudo në Kosovë, transporti është 2 € dhe shtohet te çmimi, kurse pagesa bëhet te postieri dhe e paguan ai që e pranon pakon.